Varlığa değer biçmek

İnsanın karar alma noktasında, duygularının oynadığı oyuna dair bir deney

Deneyde 2 grubumuz var

Birinci gruba 20 dolar veriliyor ve bu paranın 5 doları ile bir yazı tura oyununa girip girmeyecekleri soruluyor. 

Kazanırlarsa 5 dolar daha alacaklar, kaybederlerse 5 dolar kaybedecekler.

Deneklerin %70’inden fazlası nasıl olsa en az 15 dolar kazanacaklarını düşünerek oyunu kabul ediyorlar. 

İkinci gruba ise yine aynı soru biraz değiştirilerek soruluyor.

 

Yazı tura oyununda kazanırlarsa 25, kaybederlerse 15 dolar alabileceklerini ya da oyuna katılmadan 20 dolar kazanabilecekleri söyleniyor.

Her iki soruda da kazanç ve kayıp aynı olmasına rağmen bu kez deneklerin sadece %40’ı yazı tura oyununa katılmaya razı oluyor. 

Görüldüğü gibi insanlar yaşadıkları olayları zihinlerinde farklı şekillerde kategorize ederek varlıklara farklı değerler biçiyorlar. 

Keynes ve Güzellik Yarışması

1930’lu yıllarda  uygarlık tarihinin en büyük ekonomik krizi yaşandı. Buhran sadece ABD'yi değil tüm dünyayı etkiledi. Şu an yaşadığımız kriz bazı ekonomistleri star yaptığı gibi 1930 buhranı da kendi starını yaratmıştı. John Maynard Keynes

Keynes ekonomide  devlet müdahalesini gereksiz gören düşünceye karşı çıkarak zaman zaman buna gerek olabileceğini belirtti, klasik "görünmez el" ile birlikte devletin eli de işin içinde olmalı dedi.  

         Keynes sadece hükümetleri oyuna davet etmekle kalmadı, bugünkü finansal sistemin düşünce tarzını ortaya koyan yaklaşımı da belirledi.  

         Keynes aynı zamanda iyi bir borsacıydı ve piyasaların doğasını gözlemliyordu. Hisse denedi yatırımcıları şirketlerin bilançoları üzerine analizler yapıp "şirket değerlemesi yaparak hisse fiyatını belirlemeye çalışırken Keynes gazeteleri okuyor ve toplumun psikolojisini yakalamaya çalışıyordu. Çünkü yatırım ona göre tam anlamıyla psikolojik bir hadiseydi. Toplumun psikolojisini doğru okuyan kazanırdı. 

          Keynes finansal piyasaları şöyle açıklıyordu :  

          "Güzellik yarışmasında kimin birinci olacağını bilmek istiyorsanız önemli olan sizin kimi   en  güzel bulduğunuz değildir; Yarışmanın birincisini bilebilmek için diğer jüri üyelerinin   ne  düşündüğünü bilmek daha önemlidir.” Finansal piyasalarda işlem yapanlar...Kazanmak   için siz zeki ve akıllı olsanız da jüri sıradansa, sıradan insanların nasıl düşündüğünü   anlamak zorundasınız.