DEFI devrimi

 The Ekonomist

Merkezi olmayan finans (DeFi) ekosisteminin yükselişi, ciddi bir şekilde değerlendirilmeyi hak ediyor . Tüm vaatleri ve içerdiği tehlikelerle birlikte finansal sistemimi yeniden yapılandırma potansiyeline sahip. DeFi'de inovasyonun yaygınlaşması, web'in ilk aşamalarındaki icat çılgınlığına benziyor. İnsanların hayatlarının her zamankinden daha fazla çevrimiçi yaşadığı bir zamanda, kripto devrimi dijital ekonominin mimarisini yeniden yapabilir.

DeFi, finansı sarsan üç teknoloji trendinden biri. Teknoloji platformu firmalar ödemeler ve bankalar konusunda güçleniyor. Hükümetler dijital para birimlerini piyasaya sürüyor. DeFi, gücü yoğunlaştırmayı değil, yaymayı amaçlayan alternatif bir yol sunuyor. 

2009'da yaratılan ilk büyük blok zinciri olan Bitcoin, artık bir dikkat dağıtıcı. Bunun yerine, 2015 yılında oluşturulan ve çoğu DeFi uygulamasının üzerine inşa edildiği bir blok zinciri ağı olan Ethereum, kritik kütleye ulaşıyor. Geliştiricileri, finansı cazip bir hedef olarak görüyor. Geleneksel bankacılıktan takas kurumlarına, sermaye kurallarına ve mahkemelere kadar yabancılar arasındaki güveni korumak için devasa bir altyapı gerekir. Pahalıdır. Buna karşılık, bir blok zincirindeki işlemler güvenilir, ucuz, şeffaf ve hızlıdır - en azından teoride.

Terminoloji ürkütücü olsa da DeFi'de gerçekleşen temel faaliyetler tanıdık. Bunlar, borsalarda işlem yapmayı, kredi vermeyi ve akıllı sözleşmeler adı verilen kendi kendini yürüten anlaşmalar yoluyla mevduat almayı içerir. Ethereum'un doğruladığı işlemlerin değeri ikinci çeyrekte Visa süreçleriyle yaklaşık aynı miktar ve  Nasdaq'taki hacimin altıda birine eşdeğer olan 2.5 trilyon dolara ulaştı.

DeFi daha iddialı alanlara yayılıyor. 10 milyondan fazla kullanıcısı olan bir DeFi cüzdanı olan MetaMask, dijital bir kimlik görevi görüyor. Dijital dünyada daha fazla harcama çevrimiçi olarak değiştikçe, rekabeti yoğunlaştıracak.  Apple'ın App Store ücretlerini veya Facebook'un avatarınızın mahrem sırlarını sattığını hayal edin. Daha iyi alternatif uygulamaları barındıran ve kullanıcılar tarafından karşılıklı olarak çalıştırılan merkezi olmayan ağlar çok uzakta değil. DeFi mülkiyet hakları sağlayabilir.

Kripto meraklıları bir ütopya görüyor olabilir. Ancak DeFi'nin örneğin JPMorgan Chase veya PayPal kadar güvenilir olması için daha çok yol var. Yaygın bir eleştiri, blockchain platformlarının kolayca ölçeklenmemesi ve kullandıkları bilgisayarların savurgan miktarda elektrik tüketmesidir. Ancak Ethereum kendini geliştiren bir makine. Yüksek talep olduğunda, doğrulama için aldığı ücretler tırmanabilir ve geliştiricileri, kullanım yoğunluğunu en aza indirmek için çalışmaya teşvik eder. 

Yine de DeFi, kendi normlarına sahip sanal bir ekonominin gerçek dünya ile nasıl etkileşime girdiğine dair soruları da gündeme getiriyor. Burada problem harici bir değer çapasının olmamasında. Kripto para birimleri dolardan farklı değil. Sistem konvansiyonel para güç tekeli olan devletler ve son kredi mercii olan merkez bankaları tarafından da destekleniyor. Bunlar olmadan, DeFi paniklere karşı savunmasız olacak. Sanal dünyanın dışındaki sözleşmelerin uygulanması da bir endişe kaynağı. 

DeFi’de yönetişim ve hesap verebilirlik ilkel. Özellikle kodlama hataları kaçınılmaz olduğu için, insanların geçersiz kılamayacağı bir dizi büyük ve geri alınamaz işlem tehlikeli olabilir. Kara para aklama, Ethereum ve bankacılık sistemi arasındaki yönetilmeyen gri hizmet bölgesinde büyüdü. Adem-i merkeziyetçilik iddialarına rağmen, bazı programcılar ve uygulama sahipleri, DeFi sistemi üzerinde orantısız bir etkiye sahip. Ve kötü niyetli bir aktör, bir blok zinciri çalıştıran bilgisayarların çoğunluğu üzerinde bile kontrol sahibi olabilir.

1990'larda internette olduğu gibi, devrimin nerede biteceğini kimse bilmiyor. Ancak paranın çalışma şeklini ve bunu yaparken de tüm dijital dünyayı dönüştürmeye devam ediyor. 

Daha eğitimli daha zenginler

Raphael Auer ve Barselona Özerk Üniversitesi'nden David Tercero-Lucas tarafından yapılan son araştırmalar, Dijital para birimlerinin Amerikalı sahiplerinin iyi eğitimli olma ve yüksek gelir elde etme eğiliminde olduğunu gösteriyor. 

Federal Rezerv'in 2019 anket verilerini kullanan yazarlar, daha genç ve çoğunlukla erkek olmanın yanı sıra, kripto yatırımcılarının üniversite diplomasına sahip olma tablosunda kriptoya yatırım yapmayanlara göre kabaca % 75 daha fazla ve yılda 100.000 dolardan fazla kazanma olasılığının iki kat daha yüksek olduğunu buldular. 

Avusturya Merkez Bankası'ndan Helmut Stix tarafından yapılan bir başka yeni araştırma da kripto yatırımcıların geleneksel yatırım araçlarının yatırımcılarına göre göre daha yüksek finansal okur yazarlığa sahip olduklarını gösterdi

Ayrıca kripto para yatırımcıları kendi içlerinde de dağılım gösteriyorlar. Örneğin XRP ve ETH sahipleri en eğitimli olanlar; Litecoin sahipleri en az eğitimli. XRP, ETH ve Stellar sahipleri en çok kazananlar; bitcoin yatırımcıları ise en az kazananlar safında.

Kripto para yatırımcıları bugün Fed'in anketinin yapıldığı 2019'dan fazlalar . 2019'da kripto para birimleri Amerikalıların sadece %1,4'ünün sahip olduğu niş bir yatırımdı. 2020'de, Federal Rezerv'e göre, Amerikalıların yaklaşık % 4'ünün portföylerinde kripto para birimleri bulunuyor. Yine de, geçen Ekim ayında toplanan anket verileri gösteriyor ki: kripto para birimleri çoğunlukla genç, erkek, iyi eğitimli yatırımcılara hitap etmeye devam ediyor.

Harcanamayacak kadar değerliyse bitcoin nasıl paraya dönüşebilir?

Financial Times'dan Brendan Greeley'in makalesi 

Bitcoin, harcamak istemeyeceğiniz kadar değerli hale gelirse nasıl "para" olabilir? 

Bitcoin  2008'de bir fikir içeren bir PDF'den başka bir şey değildi. Şimdi ise 13 yıllık etkileyici bir performansı var.

Bitcoin'in sadece bir varlık olması değil küresel bir para olması gerekiyordu. Kime sorduğunuza bağlı olarak bitcoin ya tüm işlemler için standart değişim aracı ya da bankaların Fed'deki rezerv hesaplarında tutabilecekleri dolarlar gibi, diğer para türleri için son bir uzlaştırma aracı haline gelecek. Bitcoin para olarak daha fazla insan için daha kullanışlı hale gelmelidir. 

Bitcoin'in para olup olmadığı zihinsel bir egzersizdir. Bazı insanlar için artık para.  

Para olarak, bitcoin daha değerli hale geliyor, ancak daha kullanışlı değil.  Kullanışlılığının tasarımla sınırlı olması mümkün. Paranın geleceği olarak bitcoin'i savunan insanlar, doların aksine, bitcoin'e cevap verebilecek veya batırabilecek bir merkez bankası olmadığını söylemekten hoşlanıyorlar. Ancak bitcoin'in arkasında, Federal Rezerv'teki kadar gerçek ve net bir yönetim yapısı var. 

Bitcoin üreten kod, toplam sayısını 21m ile sınırladı. Bu, tasarım gereği sonsuza kadar daha değerli olmaları gerektiği anlamına gelir. Kodu değiştirebilirsiniz, ancak tıpkı Fed'de olduğu gibi, kodu değiştirmek için kültürü değiştirmeniz gerekir - birçok insanı yeni kodu kullanmaya ikna etmeniz gerekir. Burada da bitcoin kültürü, paranın sağlamlığına sabitlenmiştir ve en iyi paranın yalnızca zamanla daha değerli hale geldiğine ikna olmuştur. 

İnsanlar birbirlerini "hodl" yapmaya - bitcoinlerine bağlı kalmaya ve satmamaya teşvik ediyor. 

Hodl yaptığınızda, daha zengin oluyorsunuz ama işlem yapmıyorsunuz. Bu, varlık bitcoin için iyidir, ancak para bitcoin için sorunludur, çünkü ne yaptığınızı piyasaların dışında tutuyorsunuz.  

MÖ 6. yüzyıldan bir Yunan şairi olan Theognis, kurnaz insanların altın ve gümüşü bildiklerini ve hiç kimsenin "daha iyiye sahip olunduğunda daha kötüsünü almayacağını" yazdı. Atinalı hicivci Aristophanes, "ortalama pirinç sikkeleri el ele geçerken, Atina'nın gururu olan tam sikkelerin asla kullanılmadığını" belirtti.

Kaliteli para, daha yüksek kaliteli parayı tedavülden kaldırır. Neden daha değerli hale gelen bir şeyi harcayasınız?  

BITCOIN

 

Columbia Üniversitesi'nde Uluslararası ve Halkla İlişkiler Bölümü'nde Misafir Profesör Willem H. Buiter'in makalesi..

Bitcoin, 12 yıllık mükemmel bir balon.. Bir keresinde altını "parlak Bitcoin" olarak tanımlamıştım ve metalin fiyatını 6 bin yıllık bir balon olarak tanımlamıştım. Bu, eskiden endüstriyel bir meta olarak içsel değere sahip olan (şimdi büyük ölçüde gereksiz olan) ve hala mücevherde yaygın olarak kullanılan bir tüketici dayanıklılığı olan altın için biraz adaletsizdi.

Bitcoin, aksine, kendine özgü bir değere sahip değildir; asla olmadı ve olmayacak. Tamamen spekülatif bir varlıktır.

Ancak Bitcoin aynı zamanda sosyal olarak savurgan bir spekülatif varlıktır çünkü üretimi pahalıdır.

Tabii ki, Bitcoin'in protokolü daha büyük bir arza izin verecek şekilde değiştirilmese bile, tüm alıştırma Bitcoin 2, Bitcoin 3 vb. verilmesi yoluyla tekrar edilebilir. Madenciliğin gerçek maliyetleri de böylelikle kopyalanacaktır. Bitcoin ile paralel olarak çalışan, halihazırda yerleşik kripto para birimleri (örneğin, Ether) vardır.

Ancak devlet tarafından verilen itibari para birimlerinin başarısının gösterdiği gibi, spekülatif balonların evreni hiçbir şekilde Bitcoin gibi kripto para birimleriyle sınırlı değil. Sonuçta, esnek fiyatların olduğu bir dünyada, herkesin resmi itibari para biriminin hiçbir değeri olmadığına inandığı bir denge vardır - bu durumda sonuç olarak hiçbir değeri yoktur. Ve genel fiyat seviyesinin - fiat para biriminin fiyatının karşılıklı olarak - patladığı ve sonsuza gittiği veya para stoğu oldukça sabit kaldığında veya değişmediğinde bile patlayıp sıfıra düştüğü sonsuz sayıda "temel olmayan" denge vardır.

Fiyat seviyesinin (ve para biriminin değerinin) pozitif olduğu ve patlamadığı benzersiz "temel" denge vardır. Hükümet tarafından çıkarılan itibari para birimlerinin çoğu, bu temel dengeye tökezlemiş ve orada kalmıştır. Keynesçiler bu çoklu dengeleri görmezden gelirler, fiyat seviyesini (ve dolayısıyla paranın fiyatını) tarih tarafından benzersiz bir şekilde belirlendiği ve (beklenmedik) enflasyon ile işsizlik arasında istikrarlı ve ters bir ilişki olduğunu varsayan Phillips eğrisi gibi bir mekanizma aracılığıyla kademeli olarak güncellenen şekilde görürler.

Hangi perspektifi benimsediğine bakılmaksızın, paranın değerini etkin bir şekilde sıfıra düşüren gerçek dünyadaki hiperenflasyonlar - Weimar Almanya'yı veya son Venezuela ve Zimbabwe vakalarını düşünün - temel olmayan dengelerin değil, daha ziyade kötü giden temel dengelerin örnekleridir. . Bu durumlarda, para stokları patladı ve fiyat seviyesi buna göre yanıt verdi.

Özel kripto para birimleri ve kamu fiat para birimleri aynı sonsuz olası dengeye sahiptir. Sıfır fiyat dengesi her zaman bir olasılıktır.

Bitcoin açıkça şu anda bu dengelerin hiçbirini sergilemiyor. Bunun yerine sahip olduğumuz şey, temel olmayan patlayıcı fiyat dengesinin bir çeşidi gibi görünüyor. Bu bir varyanttır, çünkü Bitcoin'in beklenmedik bir şekilde mevcut patlayıcı fiyat yörüngesinden ya güzel temel dengeye ya da pek de hoş olmayan sıfır fiyat senaryosuna sıçramasını mümkün kılmasına izin vermesi gerekir. Bu çoklu denge perspektifi, şüphesiz, Bitcoin ve diğer özel kripto para birimleri gibi özünde değersiz varlıklara yatırım yapmayı riskli görünmektedir.

Gerçek dünya, elbette, burada ana hatları çizilen ana akım iktisat teorisinin desteklediği olası denge aralığı ile sınırlandırılmamıştır. Ancak bu, Bitcoin'i bir yatırım olarak daha da riskli hale getirir.

Tesla'nın son Bitcoin satın alımı, piyasaya giren büyük bir ek alıcının hem doğrudan (piyasalar likit olmadığında) hem de dolaylı olarak gösteri ve emülasyon etkileri yoluyla kripto para biriminin fiyatını önemli ölçüde artırabileceğini gösteriyor. Ancak tek bir önemli oyuncunun çıkması, ters yönde de benzer bir etkiye sahip olacaktır. Piyasa yapıcıların dile getirdiği olumlu veya olumsuz görüşlerin Bitcoin'in fiyatı üzerinde önemli etkileri olacaktır.

Kripto para biriminin olağanüstü fiyat oynaklığı şaşırtıcı değil. GameStop’un hisse fiyatını Ocak ayında benzeri görülmemiş yükseklere (ardından önemli bir düzeltme) iten piyasa gibi son derece mantıksız piyasa dalgalanmaları, herhangi bir bariz temel değer çapasından yoksun olan Bitcoin'in aşırı oynaklığın bir ders kitabı örneği olarak kalacağını hatırlatmalıdır.

Bu zamanla değişmeyecek. Bitcoin, piyasa değeri herhangi bir şey olabilen ya da hiçbir şey olmayan, gerçek değeri olmayan bir varlık olmaya devam edecek. Yalnızca sağlıklı risk iştahı ve kayıpları karşılama kapasitesi güçlü olanlar buna yatırım yapmayı düşünmelidir.

Bitcoin'deki son patlamanın sebebi nedir?

 The Economist

Bir önceki Bitcoin rallisinde Galler'deki şanssız bir adam, değeri neredeyse sıfırdan 7,5 milyon dolara yükselen, yanlışlıkla atılan 7.500 bitcoin içeren bir sabit disk için çöplükte günlerce hard disk aradı. O zamandan beri bitcoin çılgın bir yolculuğa çıktı. Sıradan spekülatörler ve piyasa manipülasyonuyla beslenen fiyatı Aralık 2017'de yaklaşık 19.000 $ 'a yükseldi sonra fiyat %80 oranında geriledi. Bitcoin'in en son yükselişi şimdiye kadarki en baş döndürücüsü oldu. Üç ayda neredeyse 4 katına çıkan fiyatı şu anda 40 bin $ a yakın . Newport'un altında bir yerde 260 milyon $' ın üzerinde bir değere sahip bir bilgisayar parçası ise hala bulunamadı. 

Bugünün bitcoin coşkusu çarpıcı çünkü bunu konuşan tek kişi bodrumda yaşayan liberteryenler değil. Wall Street'in en iyilerinden bazıları onlara katıldı. Dünyanın en büyük varlık yöneticisi olan BlackRock'tan Larry Fink, Aralık ayında Bitcoin'in "küresel bir pazar" haline gelebileceğini söyledi. Artık bazı büyük hedge fonlar kripto para birimleri üzerinde kumar oynuyor. Morgan Stanley'in yatırım stratejisti Ruchir Sharma, Amerika'nın artan borçlarının kripto para birimlerini daha çekici hale getirebileceğini savunuyor. 

Yeni kripto para birimlerinin birkaçında devlet parasını değiştirme şansı olduğu düşünülüyor. 

Düzenleyici direnç, Facebook'un tartışmalı dijital para birimi Libra'yı yeniden markalamaya ve ilk hırsını küçültmeye zorladı. O esnada, Bitcoin çılgınlığı, bunun yerine, sonunda altın gibi güvenli bir değer deposu sunma olasılığına dayandı, hatta bitcoin değer saklamada  daha uygundur çünkü dijital bir cüzdanı korumak fiziksel bir kasadan daha kolaydır diyenler de var. 

Bitcoin gibi, altın da faiz veya temettü ödemiyor. Bitcoin'den farklı olarak, altının temel kullanımları var, ancak fiyatları yönlendiren kuyumcular ve yonga üreticilerinden değil, yatırımcılardan gelen talep. Bu nedenle, Bitcoin'in yüksek fiyatının kendi kendini sürdürebileceğini kanıtlayabileceği düşünülebilir. JPMorgan, Bitcoin yatırımcılar arasında altın kadar popüler hale gelirse fiyat 146.000 dolara yükselir diyor. Şimdiden, bin yıllık yatırımcılar kripto para birimlerini külçe altın yerine tercih ediyor gibi görünüyor. 

Bitcoin'in altın taklidi yapabileceğinden şüphe etmek için pek çok neden var. Bitcoin fiyatı çok daha değişken ve sözde bir güvenli liman varlığı için pek arzu edilmeyen borsa ile hareket ediyor. Piyasa likit değil ve kripto para birimi ticareti, dolandırıcılığın, hırsızlığın yaygın olduğu ve çevrimiçi uyuşturucu satmak gibi suçları kolaylaştıran vahşi batı ortamı olmaya devam ediyor. Kripto para birimlerindeki yatırımcılar, büyük miktarda finansal ve itibar riskine tolerans göstermek zorunda.  Riskli yatırımlarla ilerleyen yüksek riskli yatırım fonları Bitcoin'e sıcak bakıyor olabilir ancak Wall Street'in emeklilik fonlarını da içeren dirençli kısmı temkinli.

Mavi Dalga piyasalar için ne anlama geliyor?

 MarketWatch

Mavi dalga" Wall Street'e geri döndü.  Ya da buna mini dalga diyebiliriz.

Biden vergi konusu dahil olmak üzere yasal değişikliklerin yürürlüğe girmesini rahatlıkla teklif edebilir ve bireylere şirketlere  salgın karşısında ek mali teşvikler verebilir.

Piyasaların, bazı insanların mavi dalga veya mini dalga olarak bahsettiği  Demokrat çoğunluğa karşı nasıl tepki verdiği aşağıda ...

Hazine bonoları
ABD tahvil getirileri yükseliyor; 10 yıllık Hazine bonosu Mart ayından bu yana ilk kez % 1 bariyerini kırıyor. sabit getiri yatırımcıları Biden döneminde ülkenin daha fazla borçlanacağını ve getirilerin daha da yükseleceğini iddia ediyor,  en azından kısa vadede.

Artan tahvil getirilerinin piyasalarda zincirleme etkileri de var, borçlanma maliyetlerini daha pahalı hale getirir ve tahvillere karşı hisse senetlerinin değerini ölçmek için kullanılan iskonto oranını yükseltir.

Banka hisseleri
Finans kuruluşlarının iş modelleri için iyi olan tahvil getirilerinin yükselmesi ve getiri eğrisinin dikleşmesinin ortasında büyük banka hisseleri sıçrama görüyoruz

Teknoloji hisseleri
Teknoloji sektörü, en azından kısmen tahvil getirilerinin yükselmesi ve bu yatırımların karşılaştırmalı değerine darbe vurması nedeniyle acı çekiyor, daha yüksek getiriler, sermaye yoğun teknoloji firmaları için kurumsal yatırımları da engelleyebilir.

Enerji sektörü
Güneşle ilgili yatırımlar  sıçrayacak gibi görünüyor çünkü Biden temiz enerji devriminden bahsediyor. Başkanın planlarından biri önümüzdeki 10 yıl içinde temiz enerji sektörüne 400 milyar doların üzerinde yatırım yapmak

Otomotiv
Biden'ın çevreci girişimi, elektrikli araç üreticisi Tesla gibi şirketleri de canlandırıyor.

Ya "güven" ya "lale"

G7 ülkeleri. Dünyanın önde gelen sanayileşmiş ülkeleri (ABD, Kanada,İngiltere, Fransa, Almanya, İtalya, Japonya) politik ve ekonomik sorunları tartışmak için zirveler düzenliyorlar. Sonuncusu Paris’te, G7 maliye bakanları bir araya gelerek kripto para birimleri ve dijital vergi konusunu ele alacaklar.

G7 yetkilileri dijital para birimlerinden kaynaklanan riskleri de tartışacaklar. Toplantı Paris'in kuzeyindeki bir şatoda yapılacak. Yani konuya tepeden mi bakacaklar? Alternatif para arayışı biraz da şatolarda yaşayanlara itiraz değil miydi?

Hafif bir panik havası var. Kontrol et, edemiyorsan engelle, engelleyemiyorsan vergi koy yine engelle. Bu konu Facebook'un ‘çılgın’ diye tanımlanan kripto para birimi Libra’nın gündeme gelmesiyle iyice alevlendi. 

ABD Başkanı Trump “ABD’nin tek para birimi var, o da dolar” dedi. ABD'de demokrat ve cumhuriyetçi milletvekilleri, Senato'daki bir oturumda Facebook’un çıkarmayı planladığı dijital para birimini, "sanrısal" ve "delice" olarak tanımlayarak bunun önünde durulması gerektiğini bildirdi. FED Başkanı Powell da bitcoinin aslında altının değer saklama işlevi gibi bir karakteristikte olduğunu ve para birimi olamayacağını belirtti.

Asıl değer bilgiydi, o bilgiyi kendi elleriyle seve seve like ata ata verdi insanlar.  Facebook kullanmam, Zuckerberg’in tipine gıcığım, facebook bilgi hırsızı ve spekülatör. Ama getirmeye çalıştığı digital paraya itiraza da “iş işten geçti” diyorum. Eğer bir sorun varsa bu sorun Facebook’un kendisidir, çıkaracağı dijital para değil.

Dışarda Libra tartışılırken içeriden güzel bir haber geldi. 11. Kalkınma Planı'nda (2019-2023) "blok zincir tabanlı dijital Merkez Bankası parasının hayata geçirilmesi" hedefini gördük. 

Büyük ihtimalle TCMB'nin çıkaracağı dijital para TL’ye entegre olacak, Merkez Bankası dijital parayı kullanmak isteyenler için dijital hesap oluşturacak.Türkiye bu noktada kendini doğru yerde konumlandırıyor. Yasaklamaktan ziyade güvenli bir sistem kurmaktan bahsediyoruz. 

Merkez Bankası'nın kripto parasını basmasının avantajı bireylerin ve işletmelerin bankacılık sistemini aradan çıkararak doğrudan Merkez Bankası parasını ellerinde tutabilmeleri. Sistem için avantaj ise blok zincir teknolojisi ile bütün para transferlerinin kayıt altına alınması, kara para aklama,  vergi kaçırma gibi yasa dışı yolların kapanması olacak.

İran altına dayalı kripto para çıkarmaya hazırlanıyor. Bu sahadan yeni haberler almaya devam edeceğiz, o boşluk (güven boşluğu) uzun vadede kapatılacak. Kapatılmazsa zaten bitcoini lale soğanının yanına koyacaklar 

bknz lale çılgınlığı